Biblioteka
Dzisiaj zapraszam na wyjątkową podróż przez życie i twórczość jednej z najbardziej charyzmatycznych aktorek współczesnego kina – Penélope Cruz. Przypomnę, że 28 kwietnia ta słynna hiszpańska aktorka obchodzi swoje 52. urodziny, a my przyjrzymy się jej najważniejszym rolom, stylowi aktorskiemu oraz fascynującej drodze do światowej kariery.
No właśnie, kim jest Penélope Cruz? Urodzona w 1974 roku w Hiszpanii, Penélope Cruz to pierwsza hiszpańska aktorka uhonorowana Oscarem za rolę w filmie Woody’ego Allena Vicky Cristina Barcelona. Jej kariera to połączenie europejskiej wrażliwości i hollywoodzkiego rozmachu. Bo Penélope Cruz słynie z intensywnych, często bardzo emocjonalnych ról. Jej styl to połączenie naturalności z ogromną siłą wyrazu – potrafi być jednocześnie subtelna i dramatyczna. Często wciela się w postacie silnych kobiet, które skrywają wewnętrzne konflikty. Jej gra aktorska opiera się na mimice, spojrzeniu i głębokim zaangażowaniu emocjonalnym. Oglądając ją na ekranie najczęściej zwracamy uwagę właśnie na jej wyraziste spojrzenie dużych oczu.
Jednym z przełomowych momentów w jej karierze był film Wszystko o mojej matce w reżyserii Pedro Almodóvara. To właśnie współpraca z nim przyniosła jej międzynarodowe uznanie. Ich relacja artystyczna trwa do dziś i zaowocowała wieloma wybitnymi produkcjami. Duet Cruz – Pedro Almodóvar, to jeden z najważniejszych w europejskim kinie. Reżyser wielokrotnie podkreślał, że jego muzą jest właśnie Penélope. Wspólnie stworzyli jeszcze takie filmy, jak Volver czy Ból i blask, gdzie aktorka mogła w pełni rozwinąć swój dramatyczny potencjał.
W naszej Mediatece znajdziecie Państwo kilka tytułów, po które warto sięgnąć i zobaczyć Penélope Cruz w różnych wcieleniach. A na jakie tytuły zwrócić szczególną uwagę? Zacznijmy od czegoś lekkiego.
Fanfan Tulipan z 2003 roku w reżyserii Gérarda Krawczyka, to remake filmu z 1952 roku. Sam film, to lekka, przygodowa opowieść osadzona we Francji XVIII wieku. Historia opowiada o sprytnym i uroczym młodzieńcu – Fanfanie, który wstępuje do wojska, wierząc przepowiedni, że poślubi córkę króla. W wersji z 2003 roku tytułowego bohatera gra Vincent Perez. U jego boku, w roli Adeline – córki sierżanta rekrutującego żołnierzy, pojawia się właśnie Penélope. Na ekranie możemy zatem śledzić poczynania inteligentnej i niezależnej kobiety, która szybko staje się zarówno partnerką, jak i przeciwniczką Fanfana.
Film jest klasycznym przykładem gatunku płaszcza i szpady. Nie brakuje tu humoru, pojedynków i romantyzmu, ma też charakter baśniowo-przygodowy. W roli Adeline Penélope Cruz pokazuje widzom swoje bardziej lekkie, romantyczne oblicze, udowadniając, że równie dobrze odnajduje się w kinie przygodowym i kostiumowym.
Kolejną propozycją jest Kapitan Corelli z 2001 roku w reżyserii Johnego Maddena. To romantyczny dramat wojenny rozgrywający się na greckiej wyspie podczas II wojny światowej. Penélope Cruz wciela się tu w postać Pelagii – młodej Greczynki zaręczonej z lokalnym partyzantem. Jej życie zmienia się, gdy na wyspę trafia włoski oficer, kapitan Antonio Corelli – grany przez Nicolasa Cage’a. Film opowiada o miłości rodzącej się w trudnych czasach wojny, konflikcie lojalności i przemianie bohaterów. Rola Cruz pokazuje jej zdolność do grania postaci rozdartych emocjonalnie. Ciekawostką jest, że zdjęcia kręcono na greckiej wyspie Kefalinia wchodzących w skład archipelagu Wysp Jońskich. Sama Penélope Cruz za rolę Pelagii nominowana została zarówno do Złotej Maliny w kategorii Najgorsza aktorka. Za tę samą rolę nominowana była do nagrody publiczności Europejskiej Akademii Filmowej dla najlepszej europejskiej aktorki.
Wspominałam już o jej przełomowej roli w filmie Pedro Almodóvara Wszystko o mojej matce. Ten film również można wypożyczyć z jastrzębskiej Mediateki.
To jedno z najważniejszych dzieł kina europejskiego przełomu XX i XXI wieku. Opowiada historię Manueli, która po tragicznej śmierci syna wyrusza do Barcelony, by odnaleźć jego ojca i zmierzyć się z przeszłością. W trakcie tej podróży spotyka niezwykłe kobiety, z których każda ma swoją historię, ból i siłę do dalszego życia. Film porusza tematy macierzyństwa, straty, tożsamości oraz solidarności między kobietami. Penélope Cruz wciela się tu w siostrę Rosę – młodą, pełną empatii zakonnicę pomagającą potrzebującym. Jej postać jest symbolem dobroci, ale też tragizmu, ponieważ sama zmaga się z trudnymi doświadczeniami. Obok niej występują m.in. Cecilia Roth jako Manuela oraz Marisa Paredes jako aktorka Huma Rojo. Film wyróżnia się charakterystycznym stylem Almodóvara – intensywnymi kolorami, silnymi emocjami i wyrazistymi bohaterkami. To poruszający, wielowymiarowy film, który do dziś uznawany jest za jedno z najważniejszych osiągnięć hiszpańskiej kinematografii. Almodóvar często wspominał, iż ten film jest hołdem dla kobiet – szczególnie dla matek i aktorek. A sam tytuł Wszystko o mojej matce nawiązuje do klasycznego filmu Wszystko o Ewie.
Wszystko o mojej matce zdobyło wiele prestiżowych nagród, w tym Oscara dla najlepszego filmu nieanglojęzycznego, co przyniosło międzynarodową sławę zarówno reżyserowi, jak i aktorkom.
Jeśli już jesteśmy przy Oskarze, to wspomnieć należy o jeszcze jednym filmie, który stał się przełomowy dla Penélope. A mianowicie o Vicky Cristina Barcelona Woody’ego Allena. Za rolę Marii Eleny Amerykańska Akademia Filmowa uhonorowała Cruz statuetką Oskara w kategorii najlepsza aktorka drugoplanowa. Film Woody’ego Allena, to romantyczno-obyczajowa opowieść o miłości, namiętności i skomplikowanych relacjach międzyludzkich. Akcja rozgrywa się w słonecznej Barcelonie i śledzi losy dwóch Amerykanek – rozsądnej Vicky i spontanicznej Cristiny, które przyjeżdżają tam na wakacje i poznają charyzmatycznego artystę Juana Antonio. W tej roli występuje Javier Bardem, który tworzy postać uwodzicielskiego malarza, wplątującego bohaterki w emocjonalny trójkąt. Penélope Cruz pojawia się jako jego była żona María Elena – postać niezwykle ekspresyjna, impulsywna i nieprzewidywalna. Film wyróżnia się lekkim, ale jednocześnie refleksyjnym tonem – pokazuje różne podejścia do miłości: od stabilności i rozsądku po spontaniczność i namiętność. Choć Penélope Cruz i Javier Bardem znali się już wcześniej i wystąpili razem m.in. w filmie Jamón, jamón na początku lat 90., to właśnie podczas pracy nad Vicky Cristina Barcelona ich relacja odżyła i przerodziła się w coś poważniejszego. Chemia między nimi na ekranie była wyraźnie widoczna, co przełożyło się także na życie prywatne. Niedługo po zakończeniu zdjęć zostali parą, a w 2010 roku wzięli ślub. Dziś są jednym z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych małżeństw w świecie kina.
Vicky Cristina Barcelony nie znajdziecie Państwo w naszej Bibliotece, jednak zachęcam do wypożyczenia muzyki z tego filmu.
I na koniec proponuję Państwu spotkanie z klasyką, choć w niekonwencjonalnej wersji. Morderstwo w Orient Expressie z 2017 roku w reżyserii Kenneth Branagha. To ekranizacja klasycznej powieści Agathy Christie, która znajduje się w zbiorach Mediateki.
Akcja toczy się w luksusowym pociągu, gdzie dochodzi do morderstwa. Śledztwo prowadzi słynny detektyw Hercule Poirot. I, jak to w kryminałach Aghaty Christie, każdy z pasażerów jest podejrzany. Penélope Cruz gra Pilar Estravados – tajemniczą misjonarkę, która początkowo wydaje się postacią drugoplanową, ale z czasem okazuje się mieć większe znaczenie. Obok Cruz w filmie znajdziemy prawdziwą plejadę gwiazd: Kennetha Branagha, jako Hercule Poirot, Johnny’ego Deppa, Michelle Pfeiffer, Judi Dench. Morderstwo w Orient Expressie to klasyczny kryminał z wieloma zwrotami akcji, gdzie każda postać skrywa tajemnicę, również ta grana przez Penélope Cruz.
Penélope Cruz to aktorka, która nie boi się wyzwań – od dramatów, przez romanse, aż po kino kostiumowe i kryminały. Jej talent, charyzma i niepowtarzalna ekranowa obecność sprawiają, że od lat pozostaje jedną z najważniejszych postaci światowego kina. Z okazji urodzin Penélope Cruz warto wrócić do jej filmów i jeszcze raz docenić kunszt tej niezwykłej aktorki. Zapraszam więc do Mediateki
Fot. Joelle Maslaton [pl.wikiquote.org]